A Journey in the heart of ‘The Yorkshire Dales’


Contrasts in limestone !

Yorkshire_Dales

***

To the seasoned European traveller, familiar with the grandeur of limestone areas like the Dolomites, the Yorkshire Dales may not sound too impressive on paper. The highest point in the dales is barely 740 m, and they cover a relatively modest area. But the landscape, people, history and culture has a special appeal if you are ever fortunate to visit the dales in northern England. Much has been written about the Yorkshire Dales [Dales] and there is also a wealth of material on the Web, but this article hopefully conveys some of their magic which appeals to the author who was born and lives in Yorkshire, although unfortunately not in the dales itself. The most famous and well visited area of the dales is the ´three peaks´. These are the hills called Whernside, Pen-y-ghent and Ingleborough; each with their own special character. One of the most famous writers on the Dales, Alfred Wainwright, succinctly remarked on these hills: ´I commend them and the area over which they preside, to adventurers and explorers of all ages, and especially to sufferers from urban depression for which they are the perfect tonic. Life always seems good in the company of the three peaks´ . Yorkshire Dales National Park quick fact file. Where are they: northern England in the county of North Yorkshire. What are they: A beautiful area of hills and valleys with many classic limestone features, plus attractive isolated villages and towns. It is superb walking country. Size: The National Park is 680 square miles but the Yorkshire Dales covers a larger area. [visit information]

1

Dolomitler gibi kalkerli oluşumların [Lapya] muhteşemliğine alışık olan Avrupalı ziyaretçilere Yorkshire Dales´in özellikle kağıt üzerindeki görüntüsü hiç de ilginç gelmeyebilir. Geniş bir alanı kaplayan bu vadinin en yüksek tepesi ancak 740 m dir. Eğer Kuzey İngiltere´nin tepelerini ya da ovalarını gezmişseniz, burada arazi yapısının, insan toplumlarının, tarih ve kültürün kendine has bir çekiciliğinin olduğunu yakından görmüşsünüzdür. Yorkshire Dales ile ilgili pek çok şey yazılmıştır; ayrıca bu konuda geniş bilgiler Web Sitelerinde de bulunmaktadır. Ümid edelim ki, sunduğumuz bu makalede sözünü ettiğimiz tepeler veya yamaçlarda değil de Yorkshire şehrinde doğmuş ve halen orada yaşayan yazarı büyüleyen bu yerlerin güzelliklerini tanıtabilsin. Burada en meşhur ve sanırım en çok ziyaret edilenbölge “Üç Tepeler” dir. Bunlar, Whernside, Pen-y-ghent ve Ingleborough adlarını taşır; her birinin kendine has bir görünümü vardır. Dales hakkında yazan tanınmış yazarlardan biri olan Alfred Wainwright bakınız bu üç tepeler için ne diyor: Özellikle şehir yaşamının neden olduğu depresyona uğrayanlara iyi bir deva olacak olan bu yerleri, tepelerin üzerinde oturdukları vadileri, macera arayanlara ve zamanın gezginlerine öneririrm. Yaşam, Üç Tepeler´de her zaman güzeldir.

2

Pen-y-ghent on a dull, grey day with light rain. But even on days like this the dales have a certain appeal. The well worn track up to the summit and the walkers indicates the area´s popularity. But away from weekends and holiday periods you can still find tranquility here. The three peaks are a ´must´ visit, but there is plenty to see elsewhere in the quieter areas of the dales. The drystone wall snaking up the hill is typical of the many walls criss-crossing the dales landscape.

Gri, sıkıcı, hafifce yağmurlu bir günde Pen-y-ghent. Ancak benzeri günlerde dahi Dales´in kendine özgü bir çekiciliği vardır. Kıvrılarak doruğa kadar çıkan patikada yürüyenlerin olması bölgenin oldukça tanındığının ve sevildiğinin işaretidir. Hafta sonları ve tatil günleri dışında burada muhteşem bir sessizlik bulabilirsiniz. Yamaçların diğer sakin köşelerinde görülecek çok şey olmasına karşın, Üç Tepeler mutlaka görülmelidir. Görüntülediğimiz, tepeye kadar kıvrıla kıvrıla uzanan, harç kullanılmaksızın örülmüş taş duvar, vadiyi gelişi güzel bölen birçok duvarın bir benzeridir.

3

This scene typifies much of the dales; broad valleys, gently undulating hills with sheep grazing, and isolated farmhouses and villages. Walking on a beautiful day like this away from the more popular areas, with great landscapes and skyscapes … life feels good! To experience all the moods of the dales, you need to be out in all weathers. Well wrapped up against the wind and rain, it´s a great place to walk, as the wildness of the area is felt. Swaledale looking East.

Dales´in genel yapısında geniş vadiler, üzerlerinde koyunların otladığı hafiften yavaş yavaş yükselen tepeler, birbirinden uzak çiftlik evleri ve köyler görünmektedir. Kalabalık yerleşim alanlarının dışında, doğanın ve gökyüzünün muhteşem manzaraları içinde, görüldüğü gibi güzel bir havada yürüyüş… ´yaşam ne kadar güzel´ dedirtiyor insana! Her tür havada burada olmanız gerekiyor vadilerin mevsimlerle değişen yüzlerine tanık olmak için. Bölgenin haşinliğini de hissettiren rüzgar ve yağmura karşı güzelce giyinildiğinde, burası yürüyüş için seçkin bir yer. Doğuya bakan Swaledale

4

As a predominantly limestone area, the dales are dotted with potholes and caves. With care, their surface features can be admired from above, but underground explorations are best left to the experts. Surface streams frequently disappear in to who knows where. Many of the limestone features have evocative names. This is Long Churn cave. For any walking in England you need the Ordnance Survey large scale maps which shows all the paths. These maps are works of art and include all the wonderful names of features, and encourage the walker to seek them out.

Büyük boyutlarda kalkerli kayalardan oluşan bir bölge. Yukarıdan bakıldığında yüzey oluşumlarına hayranlık duymamak olanaksız. Ancak görünenin altında neler olduğunu anlama işini yeraltı uzmanlarına bırakmakta yarar var. Yüzeydeki su akıntıları kimbilir nereye doğru aniden kayboluveriyorlar. Bu kalkerli oluşumlarının birçoğunun çağrışımlar doğuran isimleri de var. Örneğin, görüntülenen, Long Churn mağarasıdır. İngiltere´de yürüyüs yapanların bütün patikaları dahi gösteren ayrıntılı haritalara gereksinimi vardır. Bu haritalar bana göre bir sanat eseridir ve en ufak bir yüzeysel oluşumun dahi hayranlık uyandıran adlarını göstermektedirler. Bu şekilde yürüme sporu yapanları, bu güzellikleri bulmak ve görmek için yüreklendirirler.

5

The area does have its more dramatic features. This is the famous Malham Cove a few miles south east of Pen-y-ghent. The cove is a limestone amphitheatre. You have to pick your visiting time carefully to experience this area on your own.

İzlediğimiz bölge dramatik görünümlere sahiptir. Burası ünlü Malham Cove adlı kovuktur ve Pen-y-ghent´in birkaç mil güney doğusundadır. Bu kovuk kalkerli kayalardan oluşmuş doğal bir amfitiatrodur. Bölgeyi ayrıntılarıyla gezip görmek için zamanı kendiniz ayarlamalısınız.

6

A number of gorges can be found in the dales. This is Trow Gill. A footpath from the village of Clapham leads up through this gorge to the slopes of Ingleborough.

Vadiler arasında oldukça çok boğaz da bulunur. Burası Trow Gıll boğazıdır. Clampham köyünden çıkan bir patika sizi bu boğazın yanından geçirip Ingleborough bayırına kavuşturur. Resim 6. Kalkerli bölgelerde genellikle bu bölgeye özgü bir bitki örtüsü (flora) ile örtülmüştür.

7

Limestone areas often have a distinctive flora. The flat top of Malham Cove shown above is a typical so-called limestone pavement with deep cracks caused by weathering. In these cracks, moist shady conditions are created and flowers more typical of woodlands can be found like this lily of the valley (Convallaria majalis).

Malham Cove (Resim 5 ) kovuğunun düzleşmiş tavanı kaldırım taşı şeklini almış kalkerli taşlardan oluşur. Burada, hava koşullarına bağlı olarak gelişen derinlemesine kırıklar ve yarıklar vardır. Kırıkların içi devamlı rutubetli ve gölgelidir. Özellikle ormanlık bölgelerde gelişen bazı bitkiler, örneğin zambakları (Convallaria majalis), için gereken yaşam koşulları bu kalkerli bölgelerde de oluşmaktadır.

8

Another plant typical of the area is the attractive birdseye primrose (Primula farinosa). This flower, together with other flowers of chalk grasslands, are an attractive splash of colour in summer and the flowers gently nod their heads in a breeze.

Bu bölgeye has diğer bir bitki kuşgözü ya da çuha çiçeği (Primula farinosa)´dir. Bunlar, diğer bütün kalkerli çayırlarda yetişen benzerleriyle beraber, yaz aylarını, esen hafif rüzgarda başlarını sallayarak çekiçi renkleriyle süslerler.

9

There are many small clusters of houses which form hamlets like Countersett shown right. This hamlet has special memories for the author, who stayed here. There are many good value places to stay in the dales, from small friendly hotels to farmhouses and private homes. Some walkers like camping, but for the author after a days walk, especially if cold and wet, it´s nice to come back to a warm house, welcoming hosts and a splendid prepared meal.

Evlerden yanyana gelen birkaçı, sağda görülen Countersett adlı mezra gibi, küçücük köyleri oluşturur. Bir süre bu köyde yaşamış olan yazarın anılarında bu köyün unutulamaz bir yeri vardır. Dales´lerde, küçücük ve dostça otellerden tutun çiftliklere ve özel evlere kadar, kalınmaya değer pekçok yer vardır. Bazıları kamp yapmayı severler. Soğuk ve yağışlı bir yürüyüş gününün ardından onu çağıran ve mükellef bir yemek sunan sıcacık evine dönmek yazar için daha çekicidir.

10

Countersett shown above is immediately north of a very special place in the dales, and to the author one of his favourites. It´s a lake called Semer Water. It has a peace and beauty hard to convey on paper, and if you visit the dales I urge you to visit it. In this limestone area, lakes are uncommon and Semer Water is only one of two, the other being Malham Tarn; another very tranquil place.

Yukarıda resimlenen Countersett, Dales´lerdeki, yazar için çok ayrıcalıklı olan yerlerden birinin hemen kuzeyindedir. Burası Semer Water adlı bir göldür. Onun sahip olduğu sükunet ve güzellikleri kağıda dökmek neredeyse olanaksızdır. Yolunuz Dales´lere düşerse burasını görmenizi yürekten öğütlerim. Kalkerli yörelerde göller çok azdır ve Semer Water gölü buradaki iki gölden biridir. Diğeri, yine son derece sakin bir yer olan Malham Tarn´dır.

11

The magic of any area, and the dales is no exception, is often best experienced in the early morning and late evening when the sun is low and the wonderful textures, shapes and colours of the landscape are revealed. This is Semer Water and brings back memories of a misty morning walk. The only sound being the wind in the trees and the birds singing, such as the eerie call of the curlew.

Dales´lerde olduğu gibi, herhangi bir yörede görülebilen büyüleyici manzaralar sıklıkla ya sabahın erken saatlerinde ya da güneşin ufka kavuştuğu, o muhteşem oluşumların, doğadaki şekil ve renklerin daha bir anlam kazandığı gün batımınde ortaya çıkarlar. Burası Semer Water´dır ve sisli bir sabah yürüyüşünün anılarını geri getirmektedir. İşitilen sadece rüzgarın ağaçlarda oluşturduğu sesler, ya da çulluk kuşunun bağırışları ve diğer kuşların ötüşleridir.

12

Burada Semer Water kıyılarındaki bir kilisenin harabesi görülmektedir. Ön planda zaman içinde harap olmuş mezar taşları bulunmaktadır. Burada ilk kilise 17. yüzyılda kurulmuştur. Dales´in kır manzaraları harabeye dönmüş yapıları da sergiler. Bunlar, çok önceleri göçüp giden çiftçileri anımsatırlar. Bin yıldan daha uzun bir süre işletilmiş olan kurşun madeni artık geçmişte kalan bir endüstridir. Şimdilerde, köy ve kasabalarda, kullanıldığı şüphe götüren birçok kilise mevcuttur. Herbirinin kendine özgü bir karakterinin oluşu dikkati çeker.

This is the ruin of a chapel (church) on the shores of Semer Water. Weathered gravestones can be seen in the foreground. The first chapel here dates back to the 17th century. Ruins of buildings are dotted in the dales landscape; evidence of farmers long gone, but also of former industries like lead mining which was practiced in the dales for over a thousand years. There are many churches (in use!) in the towns and hamlets in the dales and each have their own character.

The author made a few miles special detour off a walk to visit this house called Cosh. A guide book author remarked it was probably the remotest occupied house in the Yorkshire Dales, which piqued the author´s curiosity. There was no tarmac road, just a rough track. Like many dales houses, it´s neat and solid to withstand the rigours of winter weather, with the ruins of former buildings in the background. Cosh, upper Littondale. Remoteness is a relative term. The fact that the house above, despite being one of the remotest in the dales, is only a few miles from a settlement, emphasises the compactness of the English landscape. But this also gives a clue to why areas like the Yorkshire Dales are very special. Many people like the author, live in an urban area. So day trips at weekends or longer holidays in these areas provide landscapes, skyscapes, clean air and a way of life that urban life is missing. So if you are visiting Britain, and you want to experience some of the areas away from the more well known tourist spots, take time to visit the Yorkshire Dales and experience the magic.

Yazar sırf bu Cosh isimli evi görmek için yolunu birkaç mil değiştirmiştir. Bir klavuz kitap, Yorkshire Dales´in büyük olasılıkla en ücra noktasında hala oturulan, bundan dolayı yazarın merakını çeken bu evden söz etmekteydi. Kabaca bir izden başka doğru dürüst bir yolu dahi yok. Hemen bütün Dales evleri gibi, temiz ve bakımlı, kışın ağır hava koşullarına dayanıklı. Gerisinde daha önceleri yapılan bir evin yıkıntıları bulunmakta. Cosh, upper Littondale.

Bir yere uzak olmak göreceli bir kavramdır. Aslında yukarıda fotoğrafta görünen, Dales´deki en uzak konumlu bu eski ev, yakınındaki oturum alanından sadece birkaç mil ötededir. Bu da bize İngiliz yerleşim alanlarının birbirlerine ne kadar yakın olduklarını vurgulamaktadır. Izlediğimiz bu manzara, Yorkshire Dales´de görüldüğü gibi, neden bu tür yerleşim alanlarının çok özel olduklarını da ortaya koymaktadır. Yazar gibi düşünen pekçok kişi, şehirlerde oturmaktadır. Onun için, hafta sonlarında veya uzun dinlencelerde bu bölgelere yapılan günlük geziler bizi çevreye, doğaya, gökyüzüne, temiz havaya ve şehir yaşamında bulunamayan başka bir yaşam biçimine kavuşturur. Eğer yolunuz İngiltere´ye düşer, her turistin gittiği, bilinen o belli yerlerin dışındaki güzellikleri de tanımak isterseniz, Yorkshire Dales´e uğramak ve onun büyüleyen çehresini tanımak için zaman ayırın.

Comments to the author David Walker are welcomed. The author is an amateur naturalist and keen walker. All images by the author. 1) The quote by A. Wainright is from the preface to his book ´Wainwright in the Limestone Dales´. Pub. Michael Joseph Ltd, 1991. On-line resources: http://www.yorkshiredales.org is a good resource for visitors – where to stay, what to visit, travel details, accommodation. The Malham Tarn field centre on the shores of the magical Malham Tarn offers weekend and weekly residential courses. See the Field Studies Council web site.
T Ü R K Ç E Ç E V İ R İ S İ: Dr. M. Halit Umar

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: