Küresel ekonomik beklentiler 2016 : Düşük büyüme oranı yayılıyor!


2016 yılında Türkiye’yi yine zor bir yıl bekliyor. Küresel ekonomik görünüm, reformların Türkiye ekonomisinin yeniden hızlı büyüyebilmesi, potansiyelini yakalayabilmesi ve hatta artırması için ne kadar hayati olduğunu bir kez daha yineliyor.

2016 yılında Türkiye’yi yine zor bir yıl bekliyor. Küresel ekonomik görünüm, reformların Türkiye ekonomisinin yeniden hızlı büyüyebilmesi, potansiyelini yakalayabilmesi ve hatta artırması için ne kadar hayati olduğunu bir kez daha yineliyor.

***

9d5a696db67281163dcd8264739ad9c8_XL

İstanbul, 25 Şubat 2016 – Dünya Bankası’nın bu seneki küresel ekonomik görünüm raporu elinizde. Az önce sıraladığım, küresel ekonomide geçen sene tartıştığımız risklerin hemen hepsi devam ediyor. Küresel büyüme bu sene de beklenenin altında gerçekleşti. Çin ekonomisi yavaşlamaya devam ediyor. Suriye sorununun giderek derinleştiğini ve ülkemiz başta olmak üzere dünyanın birçok bölgesinde terör olaylarının arttığını üzülerek görüyoruz. Jeopolitik riskler geçen yıla kıyasla çok daha artmış durumda. Son zamanlarda her sohbetin, en tedirgin edici, baş konusu bu.

Düşük petrol fiyatları ise birçok ülkenin ekonomisinde hiç de tahmin etmediğimiz kadar istikrarı bozucu etki yapıyor, daralmaya neden oluyor. Uzun süre daha düşük seviyelerde kalacağı tahmin edilen fiyatlar yalnızca hammadde satarak sağlanan refahın sürdürülebilir olmadığını net bir şekilde ortaya koyuyor. Bizim de buradan kendi adımıza çıkarmamız gereken ders, sadece hammadde gelirine bağımlı ekonomilere dayanarak büyümemizi sürdürülebilir kılamayacağımız. Bu durumun çözümünün de petrol fiyatlarının tekrar yükselmesini beklemek olmadığı son derece aşikar. İş dünyamız, pazar çeşitliliğinin önemini bugünlerde her zamankinden daha fazla hissediyor. Küresel gelişmeler artık istisnasız tüm ekonomilerde arz yönlü önemli yapısal değişiklikler olmasını kaçınılmaz kılıyor.

Dünya Bankası raporunda gerek petrol ihracatçılarının içinde bulunduğu durum gerekse gelişmekte olan ekonomilerdeki zayıf büyümenin diğer ülkelere yayılma etkisi kapsamlı olarak ele alınıyor. Sonuçlar oldukça çarpıcı. BRICS denilen, Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika’dan oluşan, önde gelen gelişen ülkeler grubu yavaşlıyor. Hindistan hariç gözlenen bu yavaşlamanın küresel ekonomiye yayılması bekleniyor. Dünya Bankası araştırmacıları BRICS grubunun büyümesinin 1 yüzde puan kadar düşmesi durumunda, diğer gelişmekte olan ülkelerde büyümenin ortalama 0,8 yüzde puan, küresel büyümenin ise 0,4 yüzde puan azalacağını tahmin ediyorlar. Bunlar bizleri etkileyecek oldukça yüksek oranlar. Gelişen ülkelerin küresel ekonomide giderek daha büyük bir yer kapladığına ve bu piyasaların sağlıklı olmasının küresel istikrar için giderek daha önemli olduğuna şahit oluyoruz. Ancak küreselleşmeyi ne kadar anlayabildik, gittikçe serbestleşen sermaye ve küreselleşen ekonominin gerektirdiği denetim ve düzenleme mekanizmalarını kurmayı başarabildik mi? Dünyadaki aktörler küresel ölçekte politika yapma kabiliyetine sahip mi? Bu son kriz belki de bize aslında ne kadar az şey bildiğimizi gösterdi, mevcut uluslararası kurumların ne kadar dar bir politika alanına sahip olduğunu gün yüzüne çıkardı.

Kriz sonrası en yaygın kullanılan ve en çok konuşulan politika alanı Para Politikalarıydı. Krizden çıkmak için adeta tek çözüm Merkez Bankaları’ymış gibi davranıldı, hala da öyle davranılıyor diyebiliriz. Hatırlayacaksınız, geçen sene Amerikan Merkez Bankası Fed faizi artırır mı, ne zaman artırır diye çok tartışıldı. Sonunda Aralık ayında Fed faizi ancak sembolik bir ölçüde artırılabildi. Öyle sanıyorum ki kimse de bu sene çok ciddi artışlar beklemiyor. Tersine birçok Merkez Bankası negatif faize geçmiş durumda.

Aşırı genişlemeci para politikaları reel sorunlarla yüz yüze gelinmesini geciktiriyor. Geçici ve kısa süreli olması gereken bu politikaların, uzun süre kullanılmak zorunda kalınması belki de az önce belirttiğim uluslararası politika yapma kapasitesinin ne kadar sınırlı ve hatta aciz olduğunu gösteriyor.

Krizin gün yüzüne çıkardığı yapısal sorunlar dünyanın pek çok bölgesinde devam ediyor. Avrupa bölgesi gibi gelişmiş ülkeler en basit ekonomi kuramlarının gerektirdiği mali birliği sağlayamadan ortak para birimi kullanmakta ısrar ederken, gelişen ülkeler yolsuzluktan kayıt-dışılığa, hukukun üstünlüğünden esnek mal ve işgücü yapısına kadar piyasa ekonomisinin aksamadan işlemesini gerektiren en temel reformları hala hayata geçirebilmiş değiller. Reform girişimleri yok değil, gelişmeler oldukça yavaş. Böyle bir ortamı kavramak, bu ortamda yatırım yapmak, iş yapmak reel sektör için hiç kolay değil. Belirsizlikler azalmaktan ziyade gün geçtikçe artıyor.

Dünya Bankası raporu küresel finansal koşulların giderek zorlaştığına dikkat çekiyor. Finansal dalgalanmaların boyutu 2015’de artarken, rapora göre gelişmekte olan piyasalara akan sermaye krizden beri görülen en düşük seviyede. Küresel ticarete ilişkin tahminler de raporda aşağı yönlü revize edilmiş. Bu tespitler 2016 yılında Türkiye’yi yine zor bir yılın beklediğini gösteriyor.

Dünya Bankası raporu bizlere aslında birçok politika önerisi de sunuyor. Ekonomik yavaşlamanın gelişmekte olan ülkelerde mali alanı daralttığı ancak yapısal reformların uzun vadeli büyümeyi artırmak için yardımcı olacağı belirtiliyor. Kısa vadede ise, kredibilitesi yüksek bir reform ajandasının açıklanmasının yatırımcı iştahını artıracağına değinilmiş.

Biz tam da bu nedenle hükümetin açıkladığı reform ajandasını destekledik. Biliyorsunuz takipçisi olacağımızı ifade ettik ve ediyoruz. Dünya Bankası’nın bugün burada çizeceği küresel ekonomik görünüm hepimize bu reformların Türkiye ekonomisinin yeniden hızlı büyüyebilmesi, potansiyelini yakalayabilmesi ve hatta artırması için ne kadar hayati olduğunu bir kez daha hatırlatacak, bu konudaki ısrarımızın haklılığını bir kez daha teyit edecektir. TÜSİAD Başkanı Cansen Başaran-Symes’in Dünya Bankası Raporu Konuşması. [tam metin]

§ [Dünya Bankası Raporu 2016 – Genel Hatlar]

§ [Raporun tamamı]

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: